पशुपालकांसाठी महत्त्वाची बातमी! महाराष्ट्रात पशुधन प्रजनन धोरणात मोठे बदल; स्थानिक गोवंश संवर्धनावर भर | Maharashtra Livestock Breeding Policy

Maharashtra Livestock Breeding Policy

किसानवाणी : महाराष्ट्रातील पशुधन विकास अधिक वैज्ञानिक, शाश्वत आणि स्थानिक परिस्थितीशी ( Maharashtra Livestock Breeding Policy) सुसंगत करण्यासाठी राज्यात पशुधन प्रजनन धोरण अधिक प्रभावीपणे राबविण्यावर भर दिला जात आहे. विशेषतः स्थानिक गोवंश आणि म्हैसवंशाच्या आनुवंशिक गुणवत्तेचे जतन, उत्पादनक्षमता वाढविणे आणि भविष्यातील प्रजननातील अडचणी कमी करणे या उद्देशाने विविध उपाययोजना सुचविण्यात आल्या आहेत. कृत्रिम रेतन (Artificial … Read more

पावसाळ्यात गोठ्यात वाढणाऱ्या डास-गोमाशांवर नियंत्रण कसे ठेवावे?; दूध उत्पादन घटू नये यासाठी ‘हे’ उपाय करा | Cattle Shed Management

Cattle Shed Management

किसानवाणी : पावसाळा सुरू झाल्यानंतर वातावरणातील आर्द्रता वाढते, जागोजागी पाणी साचते आणि गोठ्यामध्येही ओलसरपणा (Cattle Shed Management) निर्माण होतो. ही परिस्थिती डास, माशा, गोमाशा आणि इतर लहान कीटकांच्या वाढीसाठी अत्यंत पोषक ठरते. या कीटकांचा प्रादुर्भाव वाढल्यास त्याचा थेट परिणाम जनावरांच्या आरोग्यावर होतो. इतकेच नव्हे, तर दुभत्या जनावरांच्या दूध उत्पादनातही मोठी घट होऊ शकते. त्यामुळे पावसाळ्यात … Read more

दूध उत्पादनात नफा वाढवायचा? भेसळ रोखणे आणि खर्च कमी करणे का गरजेचे? | Dairy Farming Milk Production

Dairy Farming Milk Production

किसानवाणी : ग्रामीण अर्थव्यवस्थेत शेतीनंतर दुग्ध व्यवसाय हा शेतकऱ्यांच्या उत्पन्नाचा सर्वात महत्त्वाचा आधार मानला जातो. महाराष्ट्रातील लाखो लहान आणि मध्यम शेतकरी दररोज दूध विक्रीतून (Dairy Farming Milk Production) आपल्या कुटुंबाचा उदरनिर्वाह करतात. मात्र, गेल्या काही वर्षांत पशुखाद्य, चारा, औषधे, वीज, मजुरी आणि वाहतूक खर्चात सातत्याने वाढ होत असताना दूध उत्पादकांना मिळणारा दर त्याच प्रमाणात वाढलेला … Read more

Zoonotic Diseases | प्राण्यांपासून माणसांमध्ये पसरणाऱ्या आजारांचा वाढता धोका; ‘वन हेल्थ’ प्रणालीची गरज का वाढली?

Zoonotic Diseases

किसानवाणी : प्राण्यांपासून मानवामध्ये पसरणारे संसर्गजन्य आजार म्हणजेच प्राणिजन्य आजार (Zoonotic Diseases) ही सध्या जगासमोरील गंभीर सार्वजनिक आरोग्य समस्या बनली आहे. गेल्या काही वर्षांत उद्भवलेल्या अनेक नव्या संसर्गजन्य रोगांचे मूळ प्राण्यांमध्ये असल्याचे संशोधनातून स्पष्ट झाले आहे. बदलते हवामान, वाढते शहरीकरण, जंगलातील मानवी हस्तक्षेप, आंतरराष्ट्रीय प्रवास, प्राणिजन्य उत्पादनांचा वाढता व्यापार तसेच भटक्या जनावरांची वाढती संख्या यामुळे … Read more

Monsoon Livestock Care | पावसाळ्यात जनावरांना वैरण देताना काय काळजी घ्यावी? प्रत्येक पशुपालकाने जाणून घ्याव्यात या महत्त्वाच्या गोष्टी…

Monsoon Livestock Care

किसानवाणी : पावसाळा सुरू होताच जनावरांसाठी हिरव्या चाऱ्याची (Monsoon Livestock Care) मुबलक उपलब्धता होते. नव्याने उगवलेला कोवळा हिरवा चारा पोषक घटकांनी समृद्ध असल्यामुळे जनावरे तो अतिशय आवडीने खातात. मात्र हा चारा जितका पौष्टिक आहे, तितकीच तो योग्य पद्धतीने खाऊ घालण्याची गरजही आहे. कारण हिरवा चारा जास्त प्रमाणात किंवा चुकीच्या पद्धतीने दिल्यास जनावरांमध्ये पोटफुगी, अपचन आणि … Read more

महाराष्ट्रातील देशी पशुधन धोक्यात? जाणून ‘घ्या’ संवर्धन का झाले अत्यावश्यक…| Maharashtra Livestock Biodiversity

Maharashtra Livestock Biodiversity

किसानवाणी : महाराष्ट्र हा कृषिप्रधान राज्य असून शेतीबरोबरच पशुपालन (Maharashtra Livestock Biodiversity) हा ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचा एक महत्त्वाचा आधारस्तंभ मानला जातो. राज्यात विविध प्रकारच्या देशी गायी, म्हशी, शेळ्या, मेंढ्या आणि कुक्कुट जाती आढळतात. या स्थानिक पशुधन जातींमध्ये विशिष्ट आनुवंशिक गुणधर्म, रोगप्रतिकारक क्षमता, स्थानिक हवामानाशी जुळवून घेण्याची क्षमता आणि कमी खर्चात उत्पादन देण्याची क्षमता असल्यामुळे त्यांचे संवर्धन … Read more

कोंबड्यांना खरंच इंजेक्शन देतात? जाणून ‘ घ्या ‘ संपूर्ण सत्य |Broiler Chicken Injection Myth

Broiler Chicken Injection Myth

किसानवाणी : बाजारात मिळणाऱ्या ब्रॉयलर कोंबड्यांबाबत अनेक गैरसमज पसरलेले दिसतात. त्यापैकी सर्वात सामान्य प्रश्न म्हणजे कोंबड्यांना इंजेक्शन देऊन मोठे केले जाते का? (Broiler Chicken Injection Myth) अनेक लोकांना असे वाटते की काही दिवसांत कोंबड्यांचे वजन झपाट्याने वाढत असल्यामुळे त्यांना हार्मोन्स किंवा इंजेक्शन दिले जात असावे. मात्र पशुवैद्यकीय तज्ज्ञ आणि पोल्ट्री क्षेत्रातील जाणकारांच्या मते हा समज … Read more

जातिवंत जनावर कोणती? म्हशीमध्ये ‘ मुऱ्हा ‘ सर्वोत्तम |Murrah Buffalo

Murrah Buffalo

किसानवाणी : भारतात पशुपालन हा शेतीला पूरक व्यवसाय मानला जातो. विशेषतः दुग्ध व्यवसायातून अनेक शेतकरी चांगले उत्पन्न मिळवत आहेत. अशा परिस्थितीत चांगल्या दूध उत्पादनासाठी आणि आर्थिक फायद्यासाठी योग्य जनावरांची निवड करणे अत्यंत महत्त्वाचे ठरते. म्हशींच्या विविध जातींपैकी मुऱ्हा म्हैस (Murrah Buffalo) ही एक लोकप्रिय आणि अधिक पसंतीची जात मानली जाते. अनेक पशुपालक मुऱ्हा जातीला दुग्ध … Read more

जनावरांसाठी चारा कमी पडतोय? मग ‘ हे ‘ उपाय नक्की जाणून घ्या |Fodder Management

Fodder Management

किसानवाणी : चारा टंचाई ही पशुपालक शेतकऱ्यांसमोर उभी राहणारी एक गंभीर समस्या आहे. विशेषतः उन्हाळा, दुष्काळी परिस्थिती किंवा कमी पावसामुळे जनावरांसाठी पुरेशा प्रमाणात हिरवा चारा उपलब्ध होत नाही. याचा थेट परिणाम दूध उत्पादनावर, जनावरांच्या आरोग्यावर आणि पशुपालन व्यवसायाच्या आर्थिक उत्पन्नावर होतो. त्यामुळे चारा टंचाई टाळण्यासाठी (Fodder Management) शेतकऱ्यांनी योग्य नियोजन आणि आधुनिक पद्धतींचा अवलंब करणे … Read more

गाढविणीच्या दुधाला मोठी मागणी; मिळतोय सोन्यासारखा भाव |Donkey milk farming

Donkey milk farming

किसानवाणी : बदलत्या काळात शेती व्यवसायामध्ये अनेक नवीन पर्याय निर्माण होत आहेत. पारंपारिक पिकांवर अवलंबून राहणाऱ्या शेतकऱ्यांसमोर हवामान बदल, उत्पादन खर्चात वाढ, बाजारभावातील चढ-उतार आणि उत्पन्नातील अनिश्चितता अशी अनेक आव्हाने उभी राहत आहेत. त्यामुळे अनेक शेतकरी आता शेतीसोबत पूरक व्यवसाय किंवा पारंपारिक शेतीला पर्याय शोधत आहेत. अशाच पर्यायांमध्ये आता गाढव पालन आणि विशेषतः गाढविणीच्या दुधाचा … Read more